Ders Çalışma Sorununa Bilişsel Yaklaşım

0
189

Ders Çalışma Sorunu Öğrenciler Tarafından Nasıl Dile Getirilir?
• Çalışma isteğim yok.
• Çalışmak istiyorum ama çalışamıyorum.
• Çalışmaya tam başlayacağım sırada çalışmayı erteliyorum.
• Çalışıyorum ama sınavlarda başarılı olamıyorum.
• Bir türlü çalışma masasına oturamıyorum.
• Çalışmaya başlıyorum ama kısa bir süre sonra masadan kalkıyorum (ara veriyorum).
• Motivasyonum yok (motive olamıyorum).
• Çalışırken hayallere dalıp gidiyorum.
• Çalışırken çok sıkılıyorum.
• Program yapıyorum ama bir türlü uyamıyorum.

Bu Sorunu Yaşayan Öğrencilerin Ders Çalışmaya İlişkin Ne Gibi Düşünce ve İnançları Olabilir? • Çalışma çok önemli bir faaliyettir. Bu nedenle önce diğer önemsiz ve ufak – tefek (!) konuları halledip sonra çalışmaya başlayayım. (Ders çalışmayı uykudan önceki günün son saatlerine bırakanlar.)
• Çalışma isteği bir türlü gelmiyor. Biraz istek gelse hemen çalışmaya başlayacağım.
• Çalışmaya başladığımda kafam rahat olmalı: Karnım tok, zinde, tüm telefon görüşmelerini tamamlamış, rahatlamış, maç ve spor programlarının tamamlandığı vb… bir zaman ve sessiz bir ortam sağlamalıyım kendime.(erteleyenler-son dakikacılar).
• Çalışmak zor, sıkıcı ve yorucu bir faaliyettir.(Çalışırken sıkıntıdan patlayanlar ve masada kıpır kıpır yerinde duramayanlar.)
• Çalışsam da sınavda başarılı olamıyorum.(Çalışma odasında / masasında sık sık hayallere dalanlar.)
• Ya! benim motive olmaya ihtiyacım var. Birileri beni motive etmeli vb…

Ders Çalışma Sorunu Yaşayan Öğrencilerin Çalışma Faaliyeti ve Çalışma Odaları İle İlgili Zihinlerindeki Resimler
• Karanlık,
• Karışık,
• Sıkıcı,
• Dışarısı daha eğlenceli,
• Boğucu,
• Hayalleri ile baş başa kaldığı yer vb…
Ders Çalışma Sorunu Yaşayan Öğrencilere yardım için kullanılan ama hiçbir işe yaramayan yöntemler
• Çalışmanın ne kadar önemli ve gerekli olduğunu anlatmak,
• Öğüt vermek,
• Çalışma programı yapmak,
• Sık sık kontrol etmek,
• Nasıl çalışması gerektiğini anlatmak.

Ders Çalışma Sorunu Yaşayan Öğrencilerle Yapılacak Görüşmelerde Kullanılabilecek Kritik Sorular • Ders çalışmak zor ve önemli bir beceridir. Ancak ders çalışmamak da zor ve önemli bir beceridir. Bunu nasıl başarıyorsun?
• Çalışmak için ne gibi sebeplerin var?
• Ders çalışma isteğinden / motivasyondan kastettiğin şey nedir?
• Çalışma programından (programlı çalışmaktan) ne kastediyorsun ve ne bekliyorsun?
• Ders Çalışma Sorunu Yaşayan Öğrencilere Yönelik Bilişsel ve Düşünsel Düzenlemeler
• Ders çalışma isteği diye bir şey yok. Olmayan bir şeyi boşuna bekleme gelmeyecek.
• Önce ders sonra keyif (diğer faaliyetler).
• Dersini yap keyfine bak.
• Kontrol edilebilen sadece “bu gündür”.
• Ertelemek yaşamı kaçırmaktır. (Erteleme davranışının ardında yatan düşünce ve inançlar sorgulanabilir ve bunlarla yüzleştirilebilir.)
• Çalışma sırasında sıkılsan dahi masayı terk etme ve ama başka hiçbir şeyle de ilgilenme: Bir süre sonra sıkıntıdan çalışmaya başlayabilirsin.
• Zaman tuzaklarına “hayır”.
• Biz düşündüğümüz gibi davranırız. (İster inanın ve ister inanmayın düşüncelerimizi biz seçiyoruz.)
• Ders çalışmanın gerekliliğini bilmek yetmez: Karar vermek ve inanmak da gerekir.
• Çalışma masasında ders çalışma faaliyeti dışında başka bir faaliyette bulunmamak çalışmanın kalitesini artırır.
• İç sesler-dış sesler: Üçüncü dil oluşturma.
• Büyük hedeflere küçük adımlarla ulaşılabilir.
• Çalışmak için ders çalışmayı sevmek zorunda değilsin.
• Çalışma odası hayalinin kurulması ve düzenlenmesi.

ERTELEMEK= DERS ÇALIŞMA SORUNU
Ertelemek bu günün işini yarına bırakmak demektir. Ertelemenin sonuçları:
• Kişisel,
• Kendini geliştirme,
• Başkalarına verilen sözleri yerine getirme. İnsanlar Ne Zaman Erteleme Davranışı İçine Girerler?

Sürekli olarak kendilerine yararı olacak işleri yapmaktan kaçınmanın kısa dönemdeki avantajlarına, o işi yapmanın uzun dönemli avantajlarından daha fazla ağırlık verdikleri zaman erteleme davranışı içine girerler. Erteleme Davranışının Psikolojik Temelleri

• Kaçınmak için ertelemek: Erteleme olaylarının çoğunun gerisinde kaçınma davranışı vardır.Kaçınma durumlarının iki türü var: Tehditten kaçınma ve Rahatsızlıktan Kaçınma.
• Dengeyi yeniden kurmak için ertelemek: Özerklik duygusu kolayca tehdit altına giren insanlarda sıkça görülür.
• Bir başlangıç olarak erteleme:Son dakikacılar… Erteleme Türleri
• Ya hep ya hiç nedenli erteleme alışkanlığı: Olayları siyah ya da beyaz olarak düşünenler, mükemmeliyetçiler, kusursuzluk tiryakileri, bir numara olmamaktan korkanlar vb…
• Başarısızlık Korkusuna Dayalı Erteleme: Garanticiler…
• Başarı Korkusuna Dayalı Erteleme:Bir konuda başarılı olmaktan değil başarının getireceklerinden korkanlar…
• Kaygıya dayalı erteleme: bir şeylerin ters gidebileceğine ilişkin inançlar, kendi becerisine güvenmeme, ne yapılacağı ve nasıl yapılacağı konusunda emin olamama ve başkalarının görüşlerine gereğinden fazla önem verme.

Uzm. Psi. Dan. Süleyman Hecebil